شنبه 29 شهریور 1399

به سایت پدر و پسر خوش آمدید.

بررسی سریال حریم سلطان- 12

چاپ
( 114 رای )

هالیت ارگنچ در نقش سلطان سلیمان قانونی

 هالیت ارگنچ در نقش سلطان سلیمان قانونی در سریال«قرن باشکوه» که در ایران به نام «حریم سلطان» معروف است.

 

بررسی سریال حریم سلطان - 12

دنیا در دورۀ زندگانی سلطان سلیمان باشکوه

 

دانستن این موضوع که دنیا در طول عمر سلطان سلیمان در چه وضعیتی به سر می برده می تواند به درک مسائلی که در سریال حریم سلطان طرح شده است کمک نماید. گفته می شود که قرون وسطا در سال 1500 میلادی به پایان رسیده است، و عصر جدیدی به جای آن ظهور کرده است.

قرون جدید دوره ای است که در آن نیروی محرکۀ تاریخ و مرکز ثقل تمدن و اقتصاد و فرهنگ از خاور به اروپا منتقل شد و تحولات پیگیر سیاسی، صنعتی، علمی و اجتماعی اروپاییان را به چنان حدی از توانایی و کارآیی رساند که در اندک زمانی چهرۀ زمین را تغییر دادند و بر تمامی آن سلطه یافتند. (1)

رویدادهای سریال طولانی حریم سلطان مربوط است به ابتدای عصر جدید، و سلطان سلیمان نهایت تلاش خود را کرد تا همان طور که در سریال بارها از زبان وی شنیده می شود، سلطان عالم و ارباب عصر خود باشد.

 برای مشخص تر شدن اهمیت «قرون جدید»، لازم است سال شمار رویدادها  از زمان سقوط قسطنطنیه به دست ترکها پی گرفته شود:

 

1453 قسطنطنیه به دست ترک‌های عثمانی می‌افتد ودانشمندان بیزانس به همراه آوارگان یونانی زبان به ایتالیا می‌گریزند و نسخه‌های خطی کلاسیک با ارزشی را با خود می‌برند.

1465 تولد سلیم مهیب (پدر سلطان سلیمان) در آماسیه

1469 فردیناند و ایزابلا سلطنت‌های آرگون و کاستیل را متحد می‌کنند تا اسپانیا به وجود آید.

1475 تولد میکل آنژ

1483 ترجمهٔ آثار افلاطون که توسط فیچینو صورت گرفته منتشر می‌شود.

1485 تولد شاه اسماعیل اول، پادشاه آینده ایران

1486 پیکو خطابه‌ای در مورد «شاٴن انسان»(2) می‌نویسد.

1491 تولد هنری هشتم پادشاه آینده انگلستان (3)

1492 کریستف کلمب بی آنکه بداند قارۀ جدیدی را کشف کرده است در یکی از جزیره های کاراییب در 12 اکتبر 1492 لنگر انداخت. کشف قاره جدید (امریکا) سبب شد تا شمار زیادی از اروپاییان و بردگان افریقایی به آنجا مهاجرت کنند. علاوه بر مهاجرت انسانها، تبادل گیاهان و جانوران هم بین دنیای قدیم و جدید آغاز شد. (4) در میانۀ سدۀ شانزدهم در آثاری که به زبان های بومی نوشته می شد، یک نوع ادبی نو، یعنی «سفرنامه» پدید آمد. (5) نام خانوادگی در سدۀ شانزدهم، نتیجۀ جدایی از سرزمین بومی بود. (6) با توسعۀ مسافرت و تبعید، نیاز به گردآوری دقیق مالیات و هم آهنگی دینی، مأموران در هر رده ای نیاز داشتند که تابعان خود را به گونۀ قطعی بشناسند. (7)

Treaty of Tordesillas 1494

تقسیم دنیا بین اسپانیا و پرتغال در سالی که  سلیمان چشم به دنیا گشود (سال 1494)

 

 سفرهای اکتشافی اروپاییان بین سالهای 1500 تا 1550

 سفرهای اکتشافی اروپاییان بین سالهای 1500 تا 1550 میلادی

 

1494 تولد سلیمان فرزند سلطان سلیم اول معروف به سلیم مهیب در شهر ترابوزان، واقع در سواحل دریای سیاه / نمايندگان پادشاهان پرتغال و اسپانيا، پيماني به نام پيمان توردسيياس را امضا كردند كه براساس آن به استثناي قاره اروپا، اين دو قدرت دريايي آن زمان ، دنيا را بين خود تقسيم كردند. (8)

1497 جان کابوت، دریانورد و مکتشف ایتالیایی، سفر دریایی‌اش را از انگلستان آغاز می‌کند و نخستین اروپایی بود (که بعد از وایکینگ‌ها) به خاک آمریکای شمالی پا گذاشت. / اتمام نقاشی شام آخر توسط لئوناردو داوینچی

1498 تولد شارل پنجم فرزند ارشد فیلیپ که بعدها خود را شارلکن نامید و پادشاه اسپانیا، اتریش و هلند بود. / واسکو دوگامای پرتغالی از راه دریا با دور زدن آفریقا به هند می‌رسد.

1501 تاجگذاری شاه اسماعیل یکم در تبریز و بنیان‌گذاری پادشاهی صفویه. او مذهب ایرانیان را از تسنن به تشیع تغییر داد.

1502 ورود اولین گروه بردگان افریقایی به سرزمین های جدید(قاره امریکا)

1504 میکل آنژ مجسمهٔ داوود را به پایان می‌رساند./ لئوناردو داوینچی، تابلوی مونالیزا که تصویر همسر یک مقام فلورانسی است را نقاشی می‌نماید.

1507 اولین نقشه‌ای که سرزمین جدید را به صورت یک قارهٔ مجزا تحت عنوان آمریکا نشان می‌دهد، پدید می‌آید. / اِشغال جزیره هرمز ایران توسط آلبوکرک پرتغالی 

1509 اراسموس، «در ستایش دیوانگی» (9) را منتشر می‌کند.

1511 تولد طهماسب اول (دومین پادشاه سلسله صفویه) در روستای شهاباد نزدیک اصفهان، فرزند ارشد شاه اسماعیل اول

1513 نوشتن کتاب (The Prince) توسط ماکیاولی / بالبوآ نخستین بار متوجه وجود اقیانوس اطلس شد. تا آن زمان، کسی از وجود قاره ای میان اروپا و خاور دور آگاهی نداشت.

1514 شکست سپاه ایران به فرماندهی شاه اسماعیل اول در جنگ چالدران(10) از قوای عثمانی به فرماندهی سلطان سلیم مهیب و جدا شدن همیشگی مناطق کردستان باختری (مناطق کردستان ترکیه، کردستان عراق و کردستان سوریه کنونی) و الحاق بخش بزرگی از عراق و دیار بکر از ایران به امپراتوری عثمانی

1515 تاجگذاری فرانسوای اول، پادشاه فرانسه

1517 آغاز انقلاب دینی مارتین لوتر

1518 شروع کشتیرانی ناوگان ترکیۀ عثمانی در اقیانوس هند

1519 انتخاب شارلکن به عنوان امپراتور مقدس روم (11)/ درگذشت لئوناردو داوینچی در فرانسه

1520 جانشینی سلیمان به جای پدر

1521 تصرف بلگراد توسط سلطان سلیمان / تکفیر لوتر توسط کلیسای کاتولیک / هرنان کورتز بر آزتک‌ها (مکزیک امروزی) چیره می‌گردد.

1522 فتح رودس توسط سلطان سلیمان / ماژلان اولین گردش به دور زمین را از طریق دریا تکمیل می‌کند. درست یک نسل پس از کریستف کلمب، گردش ِ ماژلان به دور زمین، اندازه و جغرافیای آ نرا آشکار کرد. تا آن زمان، امریکا را با هندوستان، کوبا و کالیفرنیا را با ژاپن اشتباه می کردند.

1523 انتصاب ابراهیم به سِمت وزیر اعظم / تاجگذاری شاه طهماسب اول، پادشاه ایران

1524 اعزام ابراهیم پاشا به مصر برای نابودی احمدپاشا (که اعلام استقلال مصر را کرده بود) و بازگردانده شدن مصر به قلمرو عثمانی

 

  شورش ینی چری ها  در قسطنطنیه

شورش ینی چری ها در قسطنطنیه (سریال حریم سلطان)

 

1525 عروسی مجلل ابراهیم پاشا و خدیجه سلطان، خواهر سلیمان / شورش سربازان ینی چری در پایتخت عثمانی

1526 پیروزی سلطان سلیمان در نبرد موهاچ و فتح مجارستان در پی کشته شدن لایوش دوم، پادشاه مجارستان / آغار حکومت امپراتوری مغولی هند

1529 حملۀ سلطان سلیمان به اتریش و محاصرۀ نافرجام وین

1530 بنیانگذاری کالج فرانسه / تولد ایوان چهارم واسیلیویچ ملقب به ایوان مخوف در مسکو

1531 انتخاب هنری هشتم به عنوان رئیس نخستین کلیسای انگلستان با کمک قانون پارلمان (12)

1532  اولین یورش نیروهای عثمانی به ایران به دستور سلطان سلیمان

1533 تولد ملکه آینده انگلستان با نام الیزابت اول /  پیروزی فرانسیسکو پیزارو  بر اینکاها (پرو امروزی)

 

خیرالدین پاشا معروف به ریش قرمز

بازیگری در نقش خیرالدین پاشا معروف به ریش قرمز در سریال حریم سلطان

 

1534 انتصاب خیرالدین پاشا( مشهور به ریش قرمز) به عنوان دریاسالار ناوگان امپراتوری ترکیه عثمانی / سلطان سليمان بغداد را تصرف كرد كه دولت صفويه ايران بعدا آن را پس گرفت. / کشف خلیج سنت لورنس توسط کارتیه و مطالبه کانادا برای فرانسه

1535 دومین یورش عثمانی ها به ایران به دستور سلطان سلیمان (و به فرماندهی ابراهیم پاشا)  و تصرف تبریز و پیشروی تا سلطانیه (زنجان) و ابهر

1536 قتل ابراهیم پاشا به دستور سلطان سلیمان

1537 اعلان جنگ سلطان سلیمان به ونیز، حمله به جنوب ایتالیا و محاصرۀ نافرجام کورفو

1538 نیروهای عثمانی، عدن در یمن را تحت تصرف خویش در آوردند. هدف از تصرف این شهر آن بود که از عدن به عنوان پایگاهی برای یورش به دارایی‌های پرتغال در سواحل غربی پاکستان و هند امروزی استفاده کنند. / ریش قرمز موفق شد ناوگان دریایی اسپانیا را درنبرد پروزا شکست دهد و بدین ترتیب دریای مدیترانه تا ۳۳ سال در سیطرهٔ ترکان عثمانی قرار گرفت و به قولی آن را تبدیل به یک دریاچۀ عثمانی نمود.

1540 پناهنده شدن دومین پادشاه امپراتوری مغولی هند، نصیرالدین همایون، به دربار شاه طهماسب اول (13)

1541  ازدواج رسمی سلطان سلیمان با خرم سلطان

1543 حملۀ ناوگان دریایی عثمانی به فرماندهی ریش قرمز و در اتحاد با فرانسه به شهرهای ساحلی ایتالیا؛ تصرف نیس، استقرار ترکها در تولون فرانسه و هراس کشورهای اروپایی از اتحاد فرانسه و عثمانی / انتشار کتاب «گردش اجرام آسمانی» نوشتهٔ کپرنیک که در آن ادعا می‌کند خورشید مرکز منظومه شمسی می‌باشد، نه زمین.

1545 حملۀ مجدد ریش قرمز به شهرهای ساحلی ایتالیا

1546 درگذشت ریش قرمز و مارتین لوتر

1547 درگذشت هنری هشتم و فرانسوای اول / پناهنده شدن القاص میرزا، برادر شاه طهماسب، به دولت عثمانی / ایوان مخوف به عنوان اولین تزار به مقام تزار تمامی روسیه رسید. (14)

1548 یورش سوم عثمانی ها به ایران به همراهی القاص میرزا و تصرف مجدد تبریز توسط قوای سلطان سلیمان

1552  تسخیر شهر مسقط (عمان) توسط ناوگان دریایی امپراتوری عثمانی 

1553 کشته شدن شاهزاده مصطفی به دستور سلطان سلیمان

1554 یورش جهارم سپاهیان عثمانی به ایران به دستور سلطان سلیمان

1555 قرارداد صلح بین ایران و ترکیه عثمانی در آماسیه

1556 افتتاح مسجد سلیمانیه در قسطنطنیه / پادشاهی فرزند شارلکن با نام فیلیپ دوم در اسپانیا / روسیه بندر آستراخان ایران را ضمیمه خاک خود کرد / مرگبارترین زمین لرزه در تاریخ بشر در ایالت شانکسی چین و کشته شدن هشتصدهزار تا یک میلیون نفر / آغاز سلطنت اکبر شاه در هندوستان

1558 درگذشت خرم سلطان و شارلکن

1559  پناهنده شدن شاهزاده بایزید به دربار شاه طهماسب صفوی

1562 کشته شدن شاهزاده بایزید و چهار پسرش در ایران به دستور سلطان سلیمان

1564 تولد گالیله در شهر پیزای ایتالیا و ویلیام شکسپیر در شهر استراتفورد انگلیس / سفیر آچه (در شمال جزیره سوماترای اندونزی) از سلطان سلیمان خواست که از کشورشان در برابر پرتغالی‌ها پشتیبانی کند. به دنبال این درخواست، ناوگان دریایی عثمانی به سواحل اندونزی وارد شد.

1566 درگذشت سلطان سلیمان در میدان جنگ، قبل از دیدن فتح سیگتوار / جانشینی سلطان سلیم میگسار به جای پدر

 

1392/9/8   

مهرداد جوانبخت

--

مطالب مرتبط:

سریال «حریم سلطان» - درخور نقد و بررسی

بررسی سریال حریم سلطان-1   اسطوره زدایی و رفتن به سمت تاریخ

بررسی سریال حریم سلطان-2   پیروزی درخشان سلطان سلیمان، این بار بدون شمشیر

بررسی سریال حریم سلطان-3   کارزار پدرها و پسرها برای نشستن و ماندن بر سریر قدرت

بررسی سریال حریم سلطان-4   سلطان سلیمان ، جناب کادی و خواجه حافظ شیرازی!

بررسی سریال حریم سلطان-5   پنج اشتباه سلطان سلیمان(در قرن شانزدهم) از نگاه یک مورخ ترک(در قرن هفدهم)!

بررسی سریال حریم سلطان-6  امپراتوری عثمانی از پای بست ویران بود!
 
بررسی سریال حریم سلطان-7  ناجوانمردی پادشاه ایران در ماجرای پناهندگی شاهزادگان عثمانی

بررسی سریال حریم سلطان-8  امیرکبیر عثمانی ها، ابراهیم پاشا!

بررسی سریال حریم سلطان-9  صدراعظم های سلطان سلیمان

 بررسی سریال حریم سلطان-10 فرمانروایی زنان سوگلی در امپراتوري عثماني

بررسی سریال حریم سلطان-11  سلطانی با دو آرامگاه

بررسی سریال حریم سلطان- 12  دنیا در دورۀ زندگانی سلطان سلیمان باشکوه

بررسی سریال حریم سلطان - 13  رستم پاشا وقتی مُرد آسمان آبی نبود!

بررسی سریال حریم سلطان- 14   دو نامه از شاه طهماسب صفوی به سلطان سلیمان قانونی

بررسی سریال حریم سلطان- 15  نامه مهین بانو(خواهر شاه طهماسب) به خرم سلطان

بررسی سریال حریم سلطان- 16  سلاطین عثمانی و ترفند لباس زنانه!

بررسی سریال حریم سلطان- 17  هدایای پادشاه ایران به مناسبت به سلطنت رسیدن شاهزاده سلیم

بررسی سریال حریم سلطان- 18  واکنش مردم ترکیه به قتل شاهزاده مصطفی در زمان خود و 461 سال پس از آن

بررسی سریال حریم سلطان- 19  فرجامی فرجام سلطان سلیم میگسار را  رقم زد!

بررسی سریال حریم سلطان- 20  آخر و عاقبت القاص میرزا (برادر شاه طهماسب صفوی)

بررسی سریال حریم سلطان- 21  پناهندگی شاهزاده بایزید به ایرانبه روایت هامر پورگشتال

بررسی سریال حریم سلطان- 22  پناهندگی شاهزاده بایزید به ایران به روایت شاه طهماسب

 

--

پی نوشت:

1. مک ایودی، کالین. اطلس تاریخی جهان از آغاز تا امروز. ترجمۀ فاطمی، فریدون. تهران. نشر مرکز. چاپ چهارم (در یک جلد) 1371. ص360.

2. در خطابه «مقام انسان» اثر پیکو دلا میراندولا(Pico della Mirandola) آمده است: «اى آدم من به تو مقامى از پیش مقدر شده یا امتیازات ویژه اى اعطا نکرده ام، بلکه تو باید تمامى اینها را از طریق تصمیم و انتخاب خود به دست آورى. من تو را آسمانى یا زمینى، فانى یا باقى نساخته ام، در حالى که مى توانى مانند یک استاد مطلق و مختار قالبى بریزى و خود را به همان شکل که انتخاب کرده اى بسازى.»
به هر حال اطمینان به صلاحیت انسان براى شکل بخشى حیاتش در جهان، مبناى اعتقاد جدید اومانیسم در مقابله با ذهنیت مربوط به قرون وسطا قرار گرفت. از طرف دیگر، پیکو دلا میراندولا با الهام از نظریه مدارا، پیام آور صلحى جدید شد که این سازش تمامى مذاهب و فلسفه هاى جهان را به خود جلب کرد.( Abbagnano, Edwards, Iv:70-72)

3. هنری هشتم اولین پادشاه انگلیسی است که تحت تأثیر و نفوذ رنسانس تربیت شد. او مذهب مردم انگلستان را از کاتولیک به پروتستان تغییر داد.

4. ورود سیب زمینی، گوجه فرنگی، کدو، لوبیا، وانیل، آناناس و ... از قارۀ امریکا به اروپا در سدۀ شانزدهم میلادی اندک اندک به گسترش صورت غذای سدۀ هفدهم یاری رساند.

5. برزون، ژاک. پانصد سال حیات فرهنگی غرب. ترجمۀ ابوتراب سهراب. تهران.انتشارات نگاه. چاپ اول 1387. ص160.

6. بسیاری از شاعران و هنرمندان اواخر سده های میانه و دورۀ نوزایی(رنسانس)هنوز با نام کوچک خود شناخته می شوند: رافائل، میکل آنژ و... هر جا که امکان مشتبه شدن با شخص دیگری در میان بود، نام مکان به کار می رفت: رافائل از اهالی اوربینو، لئوناردو از اهالی وینچی. تا پیش از سدۀ شانزدهم روستاییان و صنعتگران و رهبانان تا زمانی که محیط زندگی خود را ترک نمی کردند، از نام نخست خود راضی بودند.

7. پانصد سال حیات فرهنگی غرب، ص174.

8. براساس اين پيمان مرز قلمرو دو قدرت دريايي به 370 مايلي جزاير دماغه سبزمنتقل شد و تمام سرزمين هايي كه در غرب اين مرز بود به مالكيت اسپانيا و سرزمين هايي كه در شرق آن واقع شده بود به تملك پرتغال درآمد. پاپ الكساندر ششم بورجيا به نوبه خود اين پيمان را تصويب كرد.

 9. در ستایش دیوانگی اولین اثری است که پس از قرون وسطی استبداد مقامات مسیحی را با زبان طنز و شوخی مورد انتقاد قرار داد.این کتاب در قرون شانزده و هفده میلادی از پرفروش‌ترین کتاب‌های اروپا بود. (اراسموس. در ستایش از دیوانگی. ترجمه حسن صفاری. تهران: نشر فرزان روز،1376)

10. جنگهای ایران و ترکیه عثمانی از قرن شانزدهم به رهبری شاه اسماعیل صفوی، بنیان‌گذار حکومت صفویه ایران و سلطان سلیم مهیب آغاز گردید. اهمیت این جنگ‌ها بیشتر بدین دلیل است که در آن زمان ایران، تنها مرکز مذهب شیعه و عثمانی، مرکز مذهب سنی بود. درگیری‌ها میان این دو امپراتوری بیشتر در مناطق شرق آناتولی،عراق و قفقاز روی می‌ داد. جنگ‌ها و درگیری های بین ایران و ترکیۀ عثمانی، پس از امپراتوری صفوی توسط دولت‌های هوتکیان، افشاریه، زندیه و قاجاریه ادامه یافت.

11. در این زمان شارلکن فرمانروای اسپانیا، هلند، اتریش، قسمتی از فرانسه، قسمتی از ایتالیا و مستعمرات اسپانیا در آمریکا شد. شارلکن صاحب وسیع‌ترین قلمرو در اروپا و آمریکا و بیش‌ترین قدرت در بین پادشاهان اروپایی قرن شانزدهم بود.خاندان سلطنتی شارلکن به هاپسبورگ معروف است. پس از شارلکن، برادرش فردیناند، امپراتوری مقدس روم را عهده دار شد و شعبه هاپسبورگ های اتریش را بنیان گذاشت. پسر شارلکن به نام فیلیپ دوم نیز در اسپانیا به سلطنت رسید.

12. در نتیجه این کار، هنری به سلطهٔ مذهبی پاپ در انگلستان پایان بخشید و کلیسای انگلستان را مستقل کرد. این موضوع به نفع کامل انگلیس تمام شد، زیرا اولاً سیاست روحانی پاپ با سیاست ملی انگلستان مخالفت داشت و ثانیاً هر ساله مبلغ هنگفتی پول به عنوان خزانهٔ پاپ از کشور خارج می‌گشت.

13. نصیرالدین همایون پس از پانزده سال به کمک شاه طهماسب، تاج و تخت خود را باز پس گرفت و دوباره از سال 1555 تا 1556 بر هندوستان حکومت کرد.

14. ایوان مخوف، خود را جانشین امپراتورهای بیزانس می‌دانست که یک قرن قبل از این تاریخ امپراتوری آنها توسط عثمانی‌ها منقرض شده بود. او می‌خواست کشورش را از زیر سایه اشغال مغولها که موجب عقب ماندگی روسیه شده بود بیرون آورده و به سطح کشورهای غربی برساند.

مطالب مرتبط



اشتراک گذاری

بازدید: 6535 بار  

نظرات 

 
+15 #1 مهربان 09 تیر 1393 ساعت 23:42
فوق العاده بود.
سپاس
نقل قول
 
 
+5 #2 eli 15 آذر 1393 ساعت 22:44
واقعاازسلطان سليمان حالم بهم ميخوره به خاطربي انصافيش
نقل قول
 
 
+8 #3 نگین 12 دی 1393 ساعت 18:16
سلام
رابطه مستقیمی هست بین میزان ریــش عثمانیها و میــزان گنــاه! :lol:
هرچه ریششان بیــش ، گناهشان بیــشتر! :lol:
نقل قول
 

افزودن نظر


کد امنیتی
تصویر جدید